Vijf gemeenten in Oost-Groningen: Veendam, Stadskanaal, Oldambt, Pekela en Westerwolde, hebben samen een mijlpaal bereikt als het graat om hun toekomstvisie op wonen en zorg. Elke gemeente stelde onder begeleiding van bureau HHM een regionaal afgestemde woonzorgvisie vast voor 2026–2030. Deze aanpak sluit aan bij de nieuwe Wet versterking regie volkshuisvesting (Wvrv) waarin integrale woonzorgafspraken verplicht worden.
Gezamenlijke visie, lokale invulling
De gemeenten staan voor vergelijkbare opgaven: een groeiend aantal ouderen, een toenemende zorgvraag en behoefte aan nieuwe woonvormen voor kwetsbare groepen. Door samen te werken, willen de gemeenten voorkomen dat mensen tussen wal en schip vallen of dat gemeenten elkaar onbedoeld tegenwerken. Elke gemeente heeft een eigen visie ontwikkeld, met lokale accenten en specifieke speerpunten, maar met gezamenlijke regionale hoofdstukken en ambities.
Het doel is dat alle inwoners zo lang mogelijk zelfstandig kunnen wonen en dat de zorg die nodig is beschikbaar is. Dit vraagt om voldoende geschikte woningen, van seniorenwoningen tot beschutte woonvormen, en goede randvoorwaarden zoals steun in de buurt en bereikbare zorg. In elke visie staan vier thema’s centraal: bewustwording, noaberschap en zorgzame wijken, gedifferentieerd woonzorgaanbod en een passend voorzieningenniveau.
Voorbereid op nieuwe wetgeving
Oost-Groningen loopt met deze regionale aanpak vooruit op landelijke ontwikkelingen. De visies voldoen aan de eisen van de Wvrv en gaan zelfs verder door regionale samenwerking direct goed te regelen. Zowel Provincie als Rijk hebben belangstelling getoond voor de aanpak, die als voorbeeld kan dienen voor andere regio’s. Bestuurders uit de deelnemende gemeenten verwachten dat samenwerking voordelen kan opleveren voor inwoners. Tegelijk kan door slim samenwerken aan regionale thema’s en kennisdeling ook de slagkracht van de gemeenten vergroten. Daardoor kunnen gemeenten sneller inspelen op veranderingen in de zorgvraag en het aanbod beter afstemmen op kwetsbare groepen. Om dit te realiseren hebben de vijf gemeenten, vooraf aan de totstandkoming van de regionaal afgestemde woonzorgvisies, een Governance ingericht. Doel hiervan is om de werelden van het fysieke en het sociale domein bij elkaar te brengen, dit op lokaal en ook op regionaal niveau.
De rol van bureau HHM
Bureau HHM begeleidde het traject, van gegevensonderzoek tot het schrijven van de visiedocumenten. Wij brachten in nauwe samenwerking met de 5 gemeenten partijen bij elkaar, organiseerden werksessies en bewaakten de samenhang tussen de plannen.
“Het was fijn samenwerken met HHM, er werd snel geanticipeerd op wijzigingen in het proces en steeds constructief meegedacht over inhoud en proces”, zegt regionaal programmamanager Baukje Besling.
Bureau HHM hielp om de vergrijzing in beeld te brengen en zorgde dat regionale afspraken in alle visies werden opgenomen.
“Onze adviseurs kennen de zorg- en ondersteuningsvragen van kwetsbare mensen en vertalen die naar passende woonoplossingen”, aldus Lennart Homan van bureau HHM. “Daarnaast zien we dat deze regionale samenwerking het mogelijk maakt om sneller en effectiever te werken. Door kennis en ervaringen te delen, leren gemeenten van elkaar en kunnen ze gezamenlijk beter inspelen op de uitdagingen in de regio. Dit versterkt niet alleen de samenhang, maar zorgt er ook voor dat goede oplossingen breder worden toegepast.”
Vervolgstappen
De woonzorgvisies zijn in het najaar van 2025 door alle gemeenteraden vastgesteld. In 2026 volgt verdere uitwerking: per gemeente is extra capaciteit georganiseerd met als doel het lopende beleid voor wonen en sociaal domein gericht op de woonzorgopgaven aan elkaar te verbinden. Tevens om leemten in het woonzorgbeleid te ontwikkelen ten einde woonzorgaanbod beschikbaar te houden en in te richten naar de eisen van deze tijd. Hierbij wordt waar wenselijk regionaal opgetrokken. Verder is er het voornemen om een bestuurlijke woonzorgtafel in te richten om de voortgang te bewaken en knelpunten gezamenlijk op te lossen. Oost-Groningen heeft daarmee niet alleen een visie, maar ook een structuur om deze uit te voeren.
